فیلم شیرینگ چیست؟
شیرینگ یک نوع پلاستیک بستهبندی است که کاربرد راحتی هم دارد. تنها با استفاده از یک رول شیرینک و گرما میتوان محصولات را منظم کنار هم نظم داد. باتوجهبه انعطافپذیری، دوام چشمگیر، قیمت ارزان و مزایای ارزشمند دیگر، بسیاری از شرکتها برای بستهبندی محصولاتشان از آن استفاده میکنند. شیرینک فیلم (shrink film) یک ماده پلیمری همهکاره است که در واقع برای بستهبندی نهایی استفاده میشود. گرما بر روی فیلم با روشهایی مانند تونل حرارتی، نوار نقاله، تفنگ حرارتی الکتریکی یا گازی، و گاهی دستی و… اعمال میشود و فیلم دور کالاهایی که داخل آن است خیلی سریع محکم میشود. این فرایند باعث ایجاد یک مانع، محافظ و نگهدار شفاف و بادوام در اطراف محصولات میشود. رفتار شیرینک را از نظر مولکولی هم میتوان بررسی کرد. مولکولهای یک ورق یا لوله شیرینگ به طور تصادفی درهمتنیده و بدون نظم خاصی به هم وصل شدهاند. هنگامی که فیلم گرم میشود، قسمتهای بدون ساختار زنجیرههای آن، صاف و همجهت میشوند. یعنی مولکولها از الگوی تصادفی اولیه خود خارج میشوند تا در نهایت با کالاهای درونشان مطابقت پیدا کنند. بنابراین تا زمانی که انرژی گرمایی کافی برای زنجیرههای مولکولی اعمال شود و فیلم منقبض شود، شیرینک به حالت اولیه خود باقی میماند. این فیلمها با مواد اولیه، ضخامت، شفافیت، استحکام و نسبت انقباض مختلفی موجود هستند که میتوانند به ما در اجرای یک بستهبندی دقیق و حفاظت درست از وسایل کمک کنند. این تنوع باعث میشود تا الزامات خاصی از نظر آببندی، طراحی، شفافیت، دما، نیرو و نگهداری را بتوانیم اجرا کنیم.
ویژگیهای متمایز فیلم شیرینگ برای بستهبندی محصول
1- نیروی شیرینگ
این نیرو (فشار) معمولاً با psi اندازهگیری میشود و میزان نیرویی است که فیلم بعد از جمعشدن به محصول وارد میکند. اگر در حال بستهبندی محصولاتی هستید که باید محکم بسته شوند و آسیبی به آنها وارد نشود، درک و دانستن این نیرو مفید خواهد بود. بهویژه هنگام تنظیم دستگاه شیرینک بهتر است بر اساس آن تنظیم را انجام دهیم. اگر این نیرو زیاد باشد، یا بستهبندی برای محصولاتی مانند چوب انجام میشود، مهم نیست. توجه به این نیرو هنگام بستهبندی محصولات پروتئینی، سبزیجات، میوه و… اهمیت دارد. بهطورکلی فیلمهای پلیالفین نیروی انقباضی بیشتری دارند. فیلمهای پلی وینیل کلراید (PVC) نیروی انقباض کمی دارند. البته فرمولهای پلیالفین جدید، مقدار کمتری از نیروی انقباض را ارائه میکنند.
2- جهت شیرینگ
این ویژگی تخصصی شرح میدهد که مولکولهای فیلم بعد از سرد شدن در کدام جهت قرار میگیرند. جهت فیلم شیرینک دو نوع است: preferentially و bi-axially. فیلم bi-axially یا دومحوره در هر دو جهت ماشین و محصول به طور مساوی قرار میگیرد. اما فیلم با جهت ترجیحی preferentially در هر جهتی منقبض میشوند. این مدل باعث استفاده کمتر از فیلم و جلوگیری از ایجاد تغییر در محصول میشود.
3- قابلیت جمعشدگی آزاد
علاوه بر تغییر درصد شیرینک با استفاده از فیلم با جهت ترجیحی، میتوانید مقدار شیرینک را کاهش دهید و با یک فیلم دو محوره بمانید. یکی دیگر از ویژگیهای مرتبط Free shrink است. این ویژگی به میزان قابلیت جمعشدگی یک فیلم قبل از تماس با محصول اشاره دارد. سطح بالای Free shrink این امکان را به ما میدهد که بستهای با ظاهر بهتر در شکلها و اندازههای سخت داشته باشیم.
4- مقاومت در برابر سوراخ و پارگی
این ویژگی به ما میگوید که احتمال سوراخ شدن فیلم چقدر است و وقتی سوراخ میشود چقدر در برابر پارگی مقاوم است. اغلب فیلمهایی که مقاومت بالا در برابر سوراخ شدن دارند، دارای مقاومت کمتری در برابر پارگی هستند و بالعکس. تصمیمگیری درباره اینکه کدام یکی از این دو ویژگی برای ما مهم است، بستگی به نوع محصول دارد. حتماً شیرینک را قبل از استفاده در یک محیط خنک (خیلی خنک مناسب نیست) نگهداری کنید تا از ضعیفشدن آن قبل از استفاده جلوگیری شود.
5- MVTR (نرخ انتقال بخار رطوبت)
این مشخصه معیاری است برای اینکه نشان دهد چه مقدار رطوبت از فیلم عبور میکند یا نمیکند. به این ویژگی برای بهبود عمر مفید باید توجه شود. برای محصولات غذایی این ویژگی اهمیت ویژهتری دارد.
6- ضد مه (Anti-Fog)
فیلمهایی با این ویژگی در صنعت بستهبندی غذاهای تازه و منجمد برای کاهش رطوبت روی فیلم استفاده میشود. رطوبت میتواند باعث ایجاد مه (بخار) شود که روی ظاهر و قابلیت مشاهده محصول زیر فیلم اثر میگذارد. فیلم با این ویژگی را با افزودن مواد دیگر به ساختار فیلم در زمان تولید، ایجاد میکنند.
7- مانع بو (Odor Barrier)
فیلمهایی با این ویژگی برای جلوگیری از ورود بوهای نامطبوع به داخل یا خارج از بسته به کار میروند. بهخصوص برای مواد غذایی یا بستهبندی کالاهایی که در محیطهایی با بوهای و شیمیایی مختلف نگهداری میشوند، اهمیت این ویژگی بیشتر میشود. به طور مثال اگر فیلم دارای این ویژگی نباشد، عملاً مواد غذایی و پروتئینی غیرقابلاستفاده میشوند.